infolinia 606 248 842 Kontakt

Dorimed Centrum Profilaktyki Zdrowia

Choroby pasożytnicze

Choroby pasożytnicze (parazytozy) - choroby ludzi i zwierząt wywoływane przez pasożyty.

Do najgroźniejszych pasożytów w Polsce należą: włosień kręty, Toxoplasma gondii i tasiemiec bąblowcowy. Do najczęściej spotykanych: inne tasiemce, glista, owsiki i giardia. Aby uniknąć zarażenia pasożytami, trzeba między innymi powstrzymać się od jedzenia surowego mięsa, myć owoce i warzywa przed jedzeniem i przestrzegać podstawowych zasad higieny osobistej.

Pasożyty atakują różne narządy w ciele i na ciele człowieka i zwierząt. Najczęściej są to:

  • Przywry wnętrzniaki, Przywry digenetyczne (Digenea) – podgromada płazińców obejmująca bezwarunkowe pasożyty wewnętrzne kręgowców o ciele nieczłonowanym i listkowanym.
    Ich wielkość waha się w granicach kilku milimetrów do kilku centymetrów a nawet decymetrów[potrzebne źródło]. Mają z reguły dwie przyssawki stanowiące aparat czepny - okołogębową i brzuszną. Tylko u nielicznych przywr występuje jedna przyssawka [1] . Jelito zazwyczaj rozgałęzia się na dwa główne ramiona. Przywry pokryte są komórkami nabłonka nie posiadającymi rzęsek i zlewającymi się w jednolitą warstwę, czyli syncytium. Układ pokarmowy jest podobny do układu wirków choć bez wysuwanej gardzieli.
     
  • Paragonimus westermani (Kerbert, 1878) – gatunek pasożytniczej przywry, spotykanej także u człowieka. Choroba wywoływana przez tę przywrę to paragonimoza (ang. paragonimiasis).
Cykl życiowy przywry Paragonimus westermani.

 

  • Włosień kręty, włosień spiralny[1], trychina[1] (Trichinella spiralis) – gatunek pasożytniczego nicienia z rodziny Trichinellidae. Jest jednym z najgroźniejszych pasożytów człowieka – wywołuje chorobę włośnicę (trychinozę), która może mieć ciężki przebieg, kończący się niekiedy śmiercią.
     
  • Motylica wątrobowa (łac. Fasciola hepatica, ang. sheep liver fluke) przywra o złożonym cyklu życiowym. Forma dojrzała pasożytuje w przewodach żółciowych wątroby roślinożerców (gł. bydła, owiec, kóz oraz niekiedy człowieka) - żywicieli ostatecznych. Zarażenie następuje zwykle latem i jesienią. Wywołuje chorobę zwaną fasciolozą. Jest bezwarunkowym pasożytem, co oznacza że nie może występować w formie wolno żyjącej, jedynie w ciele swojego żywiciela.
     
  • ogoniastek jelitowy
    Ogoniastek jelitowy, wielkouściec jelitowy (Giardia intestinalis, Giardia duodenalis, Giardia lamblia – nazwa funkcjonująca głównie w USA) – pierwotniak z grupy wiciowców (spokrewniony z innymi wiciowcami z supergrupy Excavataeugleninami, świdrowcami i in.), wywołujący jedną z najczęściej występujących chorób pasożytniczych u ludzi, psów i kotów – giardiozę. Przyczepiony specjalną przyssawką pasożytuje u ssaków na komórkach nabłonkowych jelita lub pęcherzyka żółciowego.
     
  • Glista ludzka (łac. Ascaris lumbricoides hominis) - pasożyt ludzki z rodzaju Ascaris.
    Osiąga około 20-60 cm długości. Ma obły kształt ciała o barwie bladoróżowej. Wzdłuż ciała biegną cztery podłużne linie. Linia grzbietowa i brzuszna są cienkie i białe, a linie boczne - brunatne i grubsze. Otwór gębowy otoczony jest trzema wargami: wargą grzbietową i dwiema wargami przybrzusznymi. Wargi służą za narząd czepny i wyposażone są w brodawki wargowe, które spełniają rolę narządów dotyku. Około 2 mm od przedniego końca ciała znajduje się na stronie brzusznej otwór wydalniczy. Mniej więcej w tej samej odległości od tylnego końca ciała, również na stronie brzusznej, mieści się otwór odbytowy. U samców nazywany jest otworem stekowym, ponieważ spełnia też funkcję otworu płciowego. Układ płciowy samicy uchodzi na zewnątrz odrębnym otworem płciowym - szparą sromową. Wór skórno-mięśniowy złożony jest z elastycznego oskórka (cuticula), który składa się z kilku warstw różniących się ułożeniem włókienek. Pod oskórkiem leży naskórek (hypodermis) o charakterze syncytium. Oskórek i naskórek tworzą razem skórę, pod którą znajduje się warstwa mięśni podłużnych. Mięśnie rozdzielone są za pomocą wałków hypodermalnych na cztery pasma, z których dwa leżą na stronie grzbietowej, a dwa na brzusznej.

    Otwór gębowy prowadzi do silnie umięśnionej gardzieli, wysłanej grubą warstwą oskórka i mającej w przekroju poprzecznym kształt trójkąta. Gardziel prowadzi do jelita środkowego, które przechodzi w jelito proste, uchodzące na zewnątrz otworem odbytowym. Układ wydalniczy zbudowany jest z trzech ogromnych komórek. Dwa podłużne kanały biegnące pośrodku wałków hypodermalnych zbiegają się na przodzie we wspólny przewód wyprowadzający. Układ nerwowy złożony jest z pierścienia nerwowego otaczającego gardziel, 6 powrózków nerwowych odchodzących ku przodowi od pierścienia okołogardzielowego i 8 pni nerwowych odchodzących od tego pierścienia ku tyłowi.

    Glista ludzka jest rozdzielnopłciowa, samice mogą mieć do 40 cm długości i są dłuższe od samców, których długość zawiera się w granicach 10-32 cm. W ten sposób można odróżnić samicę od samca. Narządy rozrodcze samca są nieparzyste - jądro, nasieniowód i przewód wytryskowy, a samicy parzyste - dwa jajniki, dwa jajowody i dwie macice, łączące się we wspólną pochwę.

    Choroba wywoływana przez glistę ludzką nosi nazwę glistnicy.
  • Świerzbowiec ludzki (Sarcoptes scabiei) - pasożyt zewnętrzny należący do roztoczy. Wywołuje chorobę zwaną świerzbem.
    Białawy roztocz dorasta do 0,4 mm długości. Pasożytuje w skórze człowieka i zwierząt dzikich oraz hodowlanych. Żywi się komórkami skóry i rozmnaża się na powierzchni skóry – samica wgryza się pod naskórek i drąży w skórze chodniki oraz komory, w których składa jaja. W ciągu 3 miesięcy samica może znieść półtora miliona jaj. Larwy żywią się szczątkami tkanki pozostawionymi przez samicę. Zarażenie następuje przy bezpośrednim kontakcie z osobą chorą (np. podawanie ręki), za pośrednictwem wspólnej pościeli, ręczników i ubrań.

    Samica świerzbowca dostawszy się w obręb naskórka drąży w nim linijne nory i składa w nich jaja. Po upływie 3-6 tygodni od zakażenia świerzbem występują główne objawy, a mianowicie uporczywe swędzenie. Objawem też są widoczne na skórze różowe ślady (korytarze), stopniowo wypełniające się szaroczarnym kałem roztoczy oraz silny świąd. Najczęściej zajęte są boczne powierzchnie palców, okolice brodawek sutkowych, pośladki, okolice pępka i okolice narządów płciowych. Obecności świerzbowca mogą towarzyszyć wtórne zakażenia skóry bakteriami ropnymi oraz wyprysk na skórze. Drapanie sprzyja rozprzestrzenianiu się pasożytów na zdrowe części skóry.

    U małych dzieci lub alergików objawy świerzbu dość łatwo pomylić z objawami alergii. Nietrafne rozpoznanie i leczenie niewłaściwymi środkami sprzyja dalszemu rozwojowi choroby. Dodatkowe działania po wyleczeniu świerzbu to wypranie i wyprasowanie noszonej wcześniej odzieży i bielizny oraz używanej pościeli (po 14 dniach ich nieużywania, gdyż tyle trwa cykl rozwojowy pasożyta).
  • Włosogłówka (Trichuris trichiura syn. Trichocephalus trichiurus) - pasożyt jelita ślepego, rzadziej grubego. Nicień o nitkowatym ciele o długości ok. 30-50 mm. Przednia część ciała znacznie cieńsza od tylnej. Głównie żywi się krwią, wnikając w śluzówkę jelita przednią częścią. Może wywoływać anemie. Można się zarazić tak samo jak glistą ludzką, poprzez wypicie zanieczyszczonej wody, w której mogą znajdować się jej jaja, niedomytych owoców lub warzyw. Charakterystyczne jaja opatrzone są czopami na obu końcach.

Źródło: pl.wikipedia.org

Media

Odcinek 2 - Wybuch epidemii

Obcy wewnątrz nas

obejrzyj

Odcinek 3 - Obcy wewnątrz nas

Obcy wewnątrz nas

obejrzyj
zobacz wszystkie filmy

Centrum Profilaktyki Zdrowia Dorimed
2013 © Wszystkie prawa zastrzeżone

Projekt i realizacja: